เล่มที่ 39
พระอภิธรรมปิฎก
ยมกปกรณ์ ภาค ๒
จาก พระไตรปิฎกฉบับหลวง
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ
“ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น”
หน้าที่ 249
645
อุเปกขินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่ สัตว์นั้นหรือ อุเปกขินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเว้นอุเบกขา ประกอบด้วยปัญญาที่กำลัง เกิดขึ้นอยู่ ในอุปปาทขณะแห่งจิตที่ปราศจากอุเบกขา ประกอบด้วยปัญญา ในปวัตติกาล แต่ ปัญญินทรีย์จะไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่อุเปกขินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และปัญญินทรีย์ ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ทั้งหมด ในภังคขณะแห่งจิต ในอุปปาทขณะแห่งจิต ที่ปราศจากอุเบกขาปราศจากปัญญา ผู้เข้านิโรธ ผู้เป็นอสัญญสัตว์ หรือว่า ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อุเปกขินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่ สัตว์นั้น ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งปราศจากปัญญา มีอุเบกขาที่กำลัง เกิดขึ้นอยู่ ในอุปปาทขณะแห่งจิตที่ปราศจากปัญญา ประกอบด้วยอุเบกขาในปวัตติกาล แต่ อุเปกขินทรีย์จะไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ก็หาไม่ ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และอุเปกขินทรีย์ ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ทั้งหมดในภังคขณะแห่งจิต ในอุปปาทขณะแห่งจิต ที่ปราศจากปัญญา ปราศจากอุเบกขา ผู้เข้านิโรธ ผู้เป็นอสัญญสัตว์