เล่มที่ 41
พระอภิธรรมปิฎก
มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๒
จาก พระไตรปิฎกฉบับหลวง
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ
“ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น”
หน้าที่ 44
ปัจจัยสงเคราะห์ที่ ๑ นี้ พึงแจกให้สมบูรณ์
108
สวิตักกสวิจารธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม และอวิตักกอวิจาร ธรรม เกิดขึ้น ฯลฯ คือ ขันธ์ที่เป็นสวิตักกสวิจารธรรม อาศัยวิตก และหทัยวัตถุ เกิดขึ้น ในปฏิสนธิ ขณะ ฯลฯ อวิตักกวิจารมัตตธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม และอวิตักกอวิจารธรรม เกิดขึ้น ฯลฯ อธิปติธรรมที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม และ วิจาร เกิดขึ้น อธิปติธรรมที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม อาศัยขันธ์ที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม และหทัยวัตถุ เกิดขึ้น ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม ซึ่งเป็นวิบาก และวิจาร เกิดขึ้น ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรม ซึ่งเป็นวิบาก และ หทัยวัตถุ เกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ฯลฯ พึงแจกหัวข้อปัจจัยทั้ง ๕ อวิตักกวิจารมัตตธรรม ย่อมมาถึงในที่ใด พึงแจกวิบากในที่นั้น ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจจัยที่มีอธิปติปัจจัย เป็นมูล พึงแจก วาระ ๓๗ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อนันตรปัจจัยก็ดี ปัจจัยที่ไม่ใช่สมนันตรปัจจัยก็ดี ปัจจัยที่ไม่ใช่ อัญญมัญญปัจจัยก็ดี ปัจจัยที่ไม่ใช่อุปนิสสยปัจจัยก็ดี มีวาระ ๗ และเฉพาะรูปภูมิเท่านั้น ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มีวาระ ๓๗ เช่นเดียวกับปัจจนียปัฏฐานในปฏิจจวาร ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มีวาระ ๓๗ แม้ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย ก็เช่นเดียวกัน แม้อวิตักกวิจารมัตตธรรม ย่อมมาในที่ใด พึงแจกวิบากในที่นั้น