เล่มที่ 45
พระอภิธรรมปิฎก
ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖
จาก พระไตรปิฎกฉบับหลวง
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ
“ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น”
หน้าที่ 98
กุสลัตติกสัปปัจจยทุกนกุสลัตติกนสัปปัจจยทุกะ
372
ธรรมที่เป็นอัปปัจจยธรรม ที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจ จยธรรม ที่ไม่ใช่อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่กุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่อัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่อัปปัจจยธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล โดยอารัมมณปัจจัย มี ๕ นัย อสังขหธรรม ก็เช่นเดียวกับอัปปัจจยธรรม กุสลัตติกสนิทัสสนทุกนกุสลัตติกนสนิทัสสนทุกะ
373
ธรรมที่เป็นสนิทัสสนธรรม ที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่ สนิทัสสนธรรม ที่ไม่ใช่อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่สนิทัสสนธรรม ที่ไม่ใช่กุศล ฯลฯ พึงทำให้เป็นหัวข้อปัจจัย ๖ ธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่เป็นอนิทัสสนธรรม ที่เป็นกุศล ฯลฯ หมวดอกุศล ก็แจก ๓ นัย หมวดอัพยากฤต ก็แจก ๓ นัย รวมเป็น ๙ นัย
กุสลัตติกสัปปฏิฆทุกนกุสลัตติกนสัปปฏิฆทุกะ
374
ธรรมที่ไม่ใช่สัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่กุศล ธรรมที่ไม่ใช่สัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล ธรรมที่ไม่ใช่สัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่กุศล และธรรมที่ไม่ใช่สัปปฏิฆธรรม ที่ไม่ใช่อกุศล อาศัยธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม ที่เป็นอัพยากฤต ฯลฯ มี ๓ นัย หมวดกุศลอัปปฏิฆธรรม ก็พึงแจก ๓ นัย หมวดอกุศลอัปปฏิฆธรรม ก็พึงแจก ๓ นัย หมวดอัพยากฤตอัปปฏิฆธรรม ก็พึงแจก ๓ นัย อาศัยธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม ที่เป็นกุศล และธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม ที่เป็นอัพยากฤต มี ๓ นัย อาศัยธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม ที่เป็นอกุศล และธรรมที่เป็นอัปปฏิฆธรรม ที่เป็นอัพยา กฤต มี ๓ นัย รวมเป็น ๑๕ นัย